Να είσαι εκεί κύριε Τσάνς

ΟΙ ΠΕΝΗΝΤΑ ΑΓΑΠΗΜΕΝΕΣ ΜΟΥ ΤΑΙΝΙΕΣ

Νο 45
Being There, 1979, ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ: Hal Ashby


Είναι η τελευταία του ταινία που ο μεγάλος Peter Sellers είδε στο πανί πριν πεθάνει (το The Fiendish Plot of Dr. Fu Manchu βγήκε μετά το θάνατό του, ενώ το Trail of the Pink Panther είναι μια συραφή από παλιότερους Ροζ Πάνθηρες). Άρα μάλλον όταν την είδε θα είπε: «Τώρα μπορώ να πεθάνω ευτυχισμένος». Κι εμένα αν η τελευταία μου ταινία ήταν κάποια σαν αυτή δε θα με πείραζε να τα τινάξω. Αν και οι περισσότεροι συγκλίνουν στην άποψη ότι η καλύτερη ερμηνεία του είναι στο SOS: Πεντάγωνο Καλεί Μόσχα, εγώ νομίζω ότι με το Being There έφτασε στην κορύφωσή του. Και χωρίς καν τη συνδρομή του Blake Edwards που τον ανέδειξε ή ενός Cubrik, αλλά του σκηνοθέτη Hal Ashby. Ο οποίος θα έχει την ίδια κατάληξη με τον κεντρικό χαρακτήρα της ταινίας: Θα χαθεί στα εξήντα του στα βαθειά νερά της λίμνης του καρκίνου και των ναρκωτικών λησμονημένος απ’ όλους, έχοντας αγγίξει έστω και για λίγο τον ουρανό μ’ αυτήν την πανέμορφη ταινία του.

Το Being There περιέχει όλη την ουσία της σάτιρας προς στην εξουσία και στα πρόσωπα που την ασκούν. Αλλά και στην βλακώδη όσο και επικίνδυνη επιρροή της τηλεόρασης σ’ εκείνους που την έχουν θεοποιήσει (ο ήρωας της ταινίας έχει ζήσει όλη τη ζωή του μέσα στους τοίχους μιας έπαυλης κάνοντας τον κηπουρό και γνωρίζει τον έξω κόσμο μόνο μέσα απ’ την τηλεόραση). Χωρίς όμως να είναι μια αμιγής κωμωδία αλλά μια από κείνες τις περιπτώσεις που το γλυκό και το πικρό, το γέλιο και η συγκίνηση εναλλάσονται με αξιοθαύμαστο τρόπο. Το γοητευτικά ασυνήθιστο με αυτήν την ταινία είναι ακριβώς αυτό. Κάθε φορά που όλα τα παραπάνω εναλλάσονται, σε πιάνουν πάντα τόσο απροετοίμαστο που, ενώ δεν ξέρεις πως να σταθείς απέναντί της, σε ρουφάει τόσο πολύ μέσα της που δεν θα βγεις ούτε όταν αυτή τελειώσει. Κι όλα αυτά φυσικά χάρη στον Sellers. Που εδώ πια αποδεικνύει ότι είναι ικανότατος όχι μόνο να σε κάνει να χτυπιέσαι στο γέλιο όπως με τους Ροζ Πάνθηρες, αλλά ταυτόχρονα και να στοχαστείς πάνω σ’ ένα βασικό χαρακτηριστικό της ανθρώπινης ύπαρξης: ότι καμιά φορά μας δημιουργούν οι άλλοι, είτε από πραγματικό ενδιαφέρον (όπως ο ετοιμοθάνατος επιχειρηματίας και η γυναίκα του) ή από συμφέρον (όπως το πολιτικό περιβάλλον που καθορίζει τις τύχες όλου του πλανήτη).

Και από κοντά φυσικά έρχεται κι εκείνο το εκπληκτικής αισθητικής ομορφιάς όσο και αινιγματικό τέλος που σ’ αφήνει κάγκελο και που συνοψίζει τα πάντα. Όπως ο Τσώνσι Γκάρντινερ ήρθε απ’ το πουθενά και κατέληξε σ’αυτό, έτσι συμβαίνει και με τους ανθρώπους-πιόνια της εξουσίας. Όλο το ένδοξο ενδιάμεσο που λέγεται εξουσία δεν είναι τίποτα άλλο παρά μια σειρά διαβολικών συμπτώσεων και ευκαιριών που ανάκατες με την ανθρώπινη βλακεία μπορούν να φέρουν ακόμα και τον καθηστερημένο νοητικά Τσώνσι στο κατώφλι του Λευκού Οίκου (βλέπε Τζωρτζ Μπους). Κι αν πιστεύετε ότι αυτά γίνονται μόνο στο σινεμά, αναρωτηθείτε: από που ήρθε ο αγαπημένος όλου του κόσμου νυν πλανητάρχης και που τελικά θα καταλήξει.

Κρίμα που ο Sellers έχασε το όσκαρ πρώτου αντρικού για το οποίο είχε προταθεί μ’ αυτήν την ταινία απ’ τον Dustin Hoffman για το Κράμερ Εναντίον Κράμερ. Ωστόσο κέρδισε ο εκπληκτικός Melvyn Douglas το όσκαρ β’ αντρικού στο ρόλο του ετοιμοθάνατου επιχειρηματία.

posted by Vertigo


Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s